سوره مریم (19) - نام مادر حضرت عیسی
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
به نام خدای گستردهمهر [و] جاودانمهر-
مریم (19)
-
305
مریم (19)
1
ذِكْرُ رَحْمَتِ رَبِّكَ عَبْدَهُ زَكَرِيَّا ﴿۲﴾
[این آیات] یادآوری رحمتِ صاحباختیارت نسبت به بنده [خاصّ] خویش زکریاست.305
مریم (19)
2
إِذْ نادى رَبَّهُ نِداءً خَفِيًّا ﴿۳﴾
آنگاه که با صاحباختیار خویش در نهان مناجات کرد(1).305
مریم (19)
3
این نحوه دعا دستور کلی و عام است برای همه؛ به آیه 55 اعراف(7) توجّه فرمایید.
قالَ رَبِّ إِنِّي وَهَنَ الْعَظْمُ مِنِّي وَ اشْتَعَلَ الرَّأْسُ شَيْباً وَ لَمْ أَكُنْ بِدُعائِكَ رَبِّ شَقِيًّا ﴿۴﴾
گفت: صاحباختیارا، از [شدّت] پیری استخوانم سست و سرم سپید گشته است و در مناجات با تو [هرگز] بیبهره نبودهام.305
مریم (19)
4
وَ إِنِّي خِفْتُ الْمَوالِيَ مِنْ وَرائِي وَ كانَتِ امْرَأَتِي عاقِراً فَهَبْ لِي مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا ﴿۵﴾
و از بستگان خویش [که شایستگی ندارند] بعد از خودم ترس دارم و همسرم نازاست؛ از لطف خویش وارثی [شایسته] به من ارزانی دار؛305
مریم (19)
5
يَرِثُنِي وَ يَرِثُ مِنْ آلِ يَعْقُوبَ وَ اجْعَلْهُ رَبِّ رَضِيًّا ﴿۶﴾
که [نبوت و کتاب را] از من و از خاندان یعقوب ارث میبَرَد(1) و صاحباختیارا، پسندیدهاش گردان.305
مریم (19)
6
از نظر معنوی بودن میراث در این آیه، به آیات 32 فاطر(35) و 14 شوری(42) توجّه فرمایید.
يا زَكَرِيَّا إِنَّا نُبَشِّرُكَ بِغُلامٍ اسْمُهُ يَحْيى لَمْ نَجْعَلْ لَهُ مِنْ قَبْلُ سَمِيًّا ﴿۷﴾
[فرشتگان ندایش دادند:(1)] ای زکریا، تو را به فرزندی به نام یحیی بشارت میدهیم که قبلاً همتایی با ویژگیهای [نیکوی] او نیافریدهایم(2)305
مریم (19)
7
برای توجیه افزوده، به آیه 39 آلعمران(3) توجّه فرمایید.
از نظر معنی و مفهوم «سَمِیّا» در این آیه، به آیه 65 مریم(همین سوره) توجّه فرمایید. ضمناً ویژگیهای بیشتر این فرزند را در آیه 39 آلعمران(3) ملاحظه فرمایید.
قالَ رَبِّ أَنَّى يَكُونُ لِي غُلامٌ وَ كانَتِ امْرَأَتِي عاقِراً وَ قَدْ بَلَغْتُ مِنَ الْكِبَرِ عِتِيًّا ﴿۸﴾
گفت: صاحباختیارا، چگونه فرزندی خواهم داشت، در حالی که همسرم نازاست و خود نیز از شدّت سالخوردگی خشک [و فرتوت] شدهام؟305
مریم (19)
8
قالَ كَذلِكَ قالَ رَبُّكَ هُوَ عَلَيَّ هَيِّنٌ وَ قَدْ خَلَقْتُكَ مِنْ قَبْلُ وَ لَمْ تَكُ شَيْئاً ﴿۹﴾
[فرشته وحی] گفت: بله، صاحباختیارت گفت: این کار بر من آسان است، [همانگونه که] تو را قبلاً در حالی که وجود نداشتی، آفریدم.305
مریم (19)
9
قالَ رَبِّ اجْعَلْ لِي آيَةً قالَ آيَتُكَ أَلاَّ تُكَلِّمَ النَّاسَ ثَلاثَ لَيالٍ سَوِيًّا ﴿۱۰﴾
گفت: صاحباختیارا، نشانهای برایم مقرّر دار(1)؛ گفت: نشانه تو این است که در عین تندرستی تا سه شب[انه روز(2)] قادر به تکلّم با مردم نخواهی بود [مگر به اشاره(2)].305
مریم (19)
10
درخواست زکریا برای دریافت نشانه، به منظور اطمینان قلبی است، مشابه درخواست ابراهیم در آیه 260 بقره(2): «لِیَطمَئِنَّ قَلبِی»
در آیه 41 آلعمران(3) مدّت سکوت زکریا سه روز و نحوه ارتباط با مردم به زبان اشاره مشخّص شده است.
فَخَرَجَ عَلى قَوْمِهِ مِنَ الْمِحْرابِ فَأَوْحى إِلَيْهِمْ أَنْ سَبِّحُوا بُكْرَةً وَ عَشِيًّا ﴿۱۱﴾
آنگاه از محراب [عبادت] به میان قومش بیرون آمد و به آنان اشاره کرد که: بامداد و شبانگاه [خدای را] تقدیس کنید.305
مریم (19)
11